SOOGAALAYAAL HALKAN WAA LAGU SOO DHAWEYNAYAA!!!
Haddy Gassama ,
,
,
Warqad ay soo saareen oo ku baaqaysa in la joojiyo xarigga socdaalka ee Fort Bliss, wareysiyo lala yeeshay 45 qof ayaa lagu sheegay in xadgudubyo jireed iyo galmo, dayacaad caafimaad, iyo cagajuglayn lagu hayo dadka is-masaafuriya.
Goobta ugu weyn ee lagu hayo dadka soogalootiga ah ee dalka, askartu waxay garaaceen Samuel, oo ah dhallinyaro xiran oo adeegsada magac been abuur ah, si xun ayuuna ugu qasbanaaday inuu tago isbitaalka. Iliggiisii hore ee midig ayaa jabay, wuxuuna yiri hal sarkaal ayaa "qabsaday xiniinyahayga oo si adag ayuu u burburiyay," halka mid kalena "uu farahiisa si qoto dheer ugu qasbay dhegahayga." Wuxuu intaas ku daray in toddobaadyo ka dib garaacistii, dhaawaca dhegtiisa bidix uu aad u daran yahay oo hadda uu dhibaato ka qabo maqalka.
Samuel's waa mid ka mid ah daraasiin dacwadood oo ku saabsan xadgudubyo ka dhacay goobta lagu hayo dadka soogalootiga ah ee ku taal saldhigga militariga ee Fort Bliss ee El Paso, Texas. Wararkani waxay muujinayaan dhibaato bani'aadamnimo oo ka taagan saldhigga militariga - mid laga yaabo inay ku faafto dalka oo dhan iyadoo maamulka Trump uu si khatar ah, taxaddar la'aan ah iyo xawaare aan horay loo arag u ballaarinayo xabsiga.
Ururada xuquuqda aadanaha, oo ay ku jirto ACLU, ayaa Isniintii warqad u diray Kastamka iyo Fulinta Socdaalka Mareykanka (ICE) oo faahfaahinaya dhacdooyinka rabshadaha wata iyo xadgudubka galmada ee ay geysteen saraakiisha. Waxa kale oo ay shaaca ka qaadaysaa faahfaahinta noocyada kale ee cabsigelinta loo adeegsado in lagu cadaadiyo muhaajiriinta la xiray inay is-masaafurin karaan ama ay ogolaadaan in loo raro waddamo saddexaad oo aysan xiriir la lahayn. Natiijooyinka waxaa lagu saleeyay wareysiyo lala yeeshay in ka badan 45 qof oo hadda ku xiran Fort Bliss, warqaddana waxaa ku jira 16 bayaan oo ay saxiixeen dad lagu xiray xarunta. Nasiib darro, Francisco Gaspar Andres, oo ahaa muhaajir ka soo jeeda Guatemala, ayaa u dhintay cillad beerka iyo kelyaha ah ka dib markii uu ku guuldareystay inuu helo daryeel caafimaad oo ku habboon Fort Bliss Diseembar 3, 2025.
ICE waxay bilowday inay dadka ku xidho Fort Bliss saddex bilood ka hor , iyadoo goobtu ay weli ahayd aag dhisme oo firfircoon. Fort Bliss waa xarunta ugu weyn ee xabsiyada dalka, iyadoo ay ku jiraan qiyaastii 3,000 oo qof, oo kaliya dhowr kun oo ka yar tirada ugu badan ee la qorsheeyay. Dadka soogalootiga ah waxaa lagu hayaa dhismayaal teendhooyin ah oo ku yaal kulaylka daran ee El Paso. Xeradan teendhada, oo laga dhisay xero hore oo Japan ah, ayaa calaamad u ahayd habka cusub ee maamulka Trump ee lagu ballaarinayo nidaamka xabsiyada socdaalka xilligiisii labaad. Fort Bliss waa xaruntii ugu horreysay ee maamulka ee lagu xiro saldhig milatari, laakiin waxay u badan tahay inaysan ahayn tii ugu dambeysay. Iyada oo qiimaheedu yahay $1.2 bilyan, xaruntu waxay calaamad u tahay qodob muhiim ah dadaalka maamulka Trump ee ah in la isticmaalo militariga Mareykanka, kiiskan saldhigyadeeda, sidii qalab dhexe oo loogu talagalay fulinta socdaalka.
Muhaajiriinta la xiray ayaa sharraxaya xaaladaha naxdinta leh ee ka jira Fort Bliss
Tan iyo markii la furay, warbixinnada warbaahinta iyo sheekooyinka dadka la xiray waxay xaqiijinayaan xaaladaha, xadgudubyada xuquuqda, iyo daahfurnaanta ula kac ah ee ACLU ay ka digtay inay ka dib furitaankii boggan. Warbixintii ugu dambeysay waxay shaaca ka qaadaysaa xaalado cabsi leh oo ka jira Fort Bliss. Goobtu waxay horey u soo saartay 60 xadgudub oo ka dhan ah heerarka xabsiyada federaalka 50-kii maalmood ee ugu horreeyay ee hawlgalka.
Qol kasta wuxuu qaadaa 60-70 qof oo soo sheega cunto yaraan joogto ah, iyadoo cunto ku filan qiyaastii 50 qof oo keliya. Dadka waxaa lagu qasbaa inay cuntada qaybiyaan, ka boodaan cuntada, ama ay beddelaan cuntada - marka cuntadu diyaar tahayna, badanaa way xumaataa ama qayb ahaan way qaboojisaa, taasoo keenta matag baahsan, shuban, iyo miisaan lumis degdeg ah. Agabka nadaafadda aasaasiga ah waa yar yihiin: qolalku waxay helaan oo keliya dhowr duub oo warqad musqul ah, dadkuna waxay maalmo la'aan ku qaataan saabuun, dhar nadiif ah, ama helitaan qubeys shaqeynaya. Dadka la xiray waxay ku tilmaameen teendhooyinka iyo musqulaha inay ku daateen biyo wasakh ah oo lagu qasay kaadida iyo saxarada, taasoo abuurta xaalado nololeed oo wasakhaysan oo aan ammaan ahayn.
Helitaanka daryeel caafimaad sidoo kale waa wax laga naxo. Dadka qaba xaalado halis ah ayaa sheegaya inay maalmo ama toddobaadyo ku jiraan iyagoon haysan daawo dhakhtar qoray ama in codsiyo caafimaad la iska indho tiro ilaa qof uu miyir beelo. Halkan waxaa loogu magac daray iyagoo adeegsanaya magacyo been abuur ah si loo ilaaliyo aqoonsigooda. Josefina, oo qabta macaanka, waxay sharraxaysaa qaadashada insulin waqtiyo aan caadi ahayn oo sababa kor u kaca khatarta ah iyo shilalka sonkorta dhiigga. Fernando waxay qaadatay 15 maalmood iyada oo aan la siinin daawo dhiigkar ah oo loo qoray. Kuwa kale, oo ay ku jiraan Ignacio, oo hore u qabtay istaroog, waxay soo sheegaan aragti aan caddayn iyo calaamado kale oo digniin ah halka saraakiishu ay ku guuldareystaan inay bixiyaan daryeel waqtigii loogu talagalay. Dadka xiran waxay si joogto ah u sheegaan in shaqaaluhu aysan ka jawaabin codsiyada caafimaadka maalmo iyo in dadku ay miyir daboolmaan ama dhiig baxaan ka hor inta aysan helin daryeel.
Isticmaalka xad-dhaafka ah ee xoogga iyo sharci-darrada ah ayaa sidoo kale caan ka ah Fort Bliss. Dhowr qof oo la xiray ayaa ku tilmaamay weeraro rabshado wata oo ay geysteen saraakiisha, oo ay ku jiraan xadgudub galmo. Ignacio, Samuel, iyo kuwa kale ayaa sheegay in askartu ay burburinayaan xiniinyaha inta lagu jiro garaacista - xeelad la isticmaalay intii dadka la xannibay ama ka dib markii ay diideen in si qasab ah loogu raro Mexico. Abel, Benjamin, iyo Eduardo ayaa sidoo kale soo sheegay in la garaacay, la tuntay, ama la garaacay markii ay muujiyeen cabsi ah in loo diro Mexico ama markii ay si fudud u codsadeen daawooyinkooda. Kuwani ma aha dhacdooyin gooni ah; waxay ka tarjumayaan qaab naxariis darro ah oo jebiya xitaa heerarka ugu hooseeya ee ICE.
Helitaanka la-taliyaha iyo adeegyada sharciga sidoo kale kuma filna. Markii Fort Bliss la furay, waxay ku tiirsanayd ku dhawaad dhammaan kiniiniyada booqashada iyo isgaarsiinta qareennada, iyadoo aan la siinin asturnaan wicitaannada sharciga ee qarsoodiga ah. Xaruntu tan iyo markaas waxay wax ka beddeshay hab-maamuusyadeeda, laakiin bixiyeyaasha adeegga sharciga hadda waxaa loo oggol yahay inay la kulmaan toban maxbuus oo keliya maalintii - taasoo ah xaddidaad aan macquul ahayn oo loogu talagalay dad gaaraya qiyaastii 3,000. Qaar badan ayaa weli haysta lambarro lambar oo shaqeynaya oo ay ku wici karaan qareennada, maktabadda sharciga ee loogu yeerona ma ku jirto agab sharci.
Xadgudubyadan xuquuqda - oo ay weheliyaan xaalado khatar ah sida biyaha daadanaya, kaabayaasha aan degganayn, teendhooyinka wasakhaysan, iyo dhismaha socda - waxay sawir xun ka bixinayaan.
Fort Bliss waxay muujinaysaa mustaqbalka khatarta ah ee xabsiga muhaajiriinta ee Trump
Haddii tani ay tahay xaalad cusub oo xarun cusub oo bilyan doolar ah 90-kii maalmood ee ugu horreeyay, saadaasha mowjadaha xiga ee xarumaha xabsiyada ee saldhigyada militariga ayaa aad u xun. Maadaama goobaha xabsiyada la furo dhowrkii toddobaadba mar dalka oo dhan, ACLU waxay fileysaa in Fort Dix ee New Jersey ay noqon doonto goobta militariga ee xigta ee maamulka Trump uu u isticmaali doono xabsiyada socdaalka ee tirada badan. Waxaa sidoo kale jiray warbixino sheegaya in ICE ay baarayso saldhig ay leeyihiin Ilaalada Xeebaha ee New York si loogu hayo dadka soogalootiga ah.
Waxa aan ka arkayno Fort Bliss maaha wax aan caadi ahayn; waa digniin. Xaaladaha Fort Bliss waxay muujinayaan qaab ballaaran oo ICE ah oo ka baxsanaya kormeerka iyo isla xisaabtanka. Xaruntu waa tijaabo fashilmay oo soo bandhigaysa khataraha ka dhalan kara xiritaanka si degdeg ah u fidaya, ilaalin yar, hufnaan xaddidan, iyo kormeer la'aan.
Iyadoo ay jirto awood cad oo Kongareesku u leeyahay inuu booqashooyin la shaaciyay ama aan la shaacin ku sameeyo xarumaha ICE, ICE waxay sii waddaa inay dhaqan geliso siyaasad u baahan xafiisyada Kongareeska inay siiyaan ogeysiis toddobo maalmood ah ka hor booqashooyinka xabsiga waxayna si joogto ah u diidaan inay galaan Fort Bliss iyo goobo kale. Intii lagu jiray xidhitaankii dhawaan ee dowladda, ICE waxay xitaa shaqaalaheeda xiriirka Kongareeska u aqoonsatay "kuwa aan muhiimka ahayn" waxayna fasax siisay. Natiijo ahaan, xarumaha xabsiyada ICE waxay isu beddeshay goobo macluumaad la'aan ah oo aan lahayn waddooyin toos ah oo lagu barto waxa ka dhacaya gudaha.
Xaqiiqada murugada leh ee ka soo ifbaxaysa Fort Bliss waa inay u adeegtaa digniin cad: tirada badan ee xabsiga ee maamulka Trump ma aha oo kaliya mid aan la sii wadi karin, laakiin waa mid khatar ah. Waxa maanta ka dhacaya Fort Bliss waxay saadaalinayaan dhibaatooyinka bani'aadamnimada ee ka dhalan doona xarun kasta oo cusub oo la furo iyadoo la raacayo istaraatiijiyaddan aan la hubin. Haddii aan hadda soo faragelin siyaasad-dejiyeyaasha, maxkamadaha, iyo dadweynaha, Fort Bliss ma noqon doonto mid ka baxsan; waxaa lagu xasuusan doonaa qaab-dhismeedka. Kongareesku waa inuu la xisaabtamo maamulka Trump oo uu hubiyaa in ICE ay si degdeg ah u joojiso xarigga Fort Bliss, oo ay joojiso ballaarinta isticmaalka kheyraadka militariga ee xabsiga socdaalka iyo fulinta.
12DISE 25
Craig, toddobaadkii hore, nin 48 jir ah oo lagu xiray Fort Bliss ayaa ku dhintay xabsiga ICE ka dib markii uu ku guuldareystay inuu helo daryeel caafimaad oo ku habboon. Tani weligeed ma ahayn inay dhacdo. Wararka ka imanaya xarunta ugu weyn ee ICE ayaa sii xumaanaya maalinba maalinta ka dambeysa. Waxaan sii wadeynaa inaan maqalno warbixinno ku saabsan cunto yaraan, garaacis, teendhooyin ay ka buuxaan wasakh, iyo dayacaad caafimaad. Dadka la xiray waxay la ildaran yihiin xaalado aan qofna la marin karin - gaar ahaan inta ay gacanta ku hayso dowladda Mareykanka.
Ma sugi karno inta ICE ay dad badan ku hayso xadgudub iyo dayacaad xad dhaaf ah. Waad ku mahadsan tahay ficilkaaga maanta. – Kooxda ACLU |

No comments:
Post a Comment