Brataichean nan dùthchannan a tha an urra ri murt mòr shìobhaltaich neo-chiontach gus an t-slighe a ghlanadh airson àite-còmhnaidh an t-sluaigh taghte. Rinn iad seo anns na 1930an gu 1945 agus tha iad air a bhith a-rithist airson nan 7 deicheadan gu leth mu dheireadh, an turas seo gun bhacadh bhon choimhearsnachd eadar-nàiseanta, ag ràdh gu bheil am poileasaidhean mòr-mharbhaidh agus an ionnsaigh shiostamach air fearann neach eile "dìonach".
CHAN EIL leisgeul sam bith ann airson ionnsaigh a thoirt air duine sam bith air sgàth an cùl-raoin cinnidh agus/no an creideamh. Ach airson adhbhar air choireigin tha an saoghal a’ fulang le cealgaireachd Prìomh Mhinistear Israel, neo-Nadsaidheach, faisisteach Benjamin Netanyahu, a tha a’ togail ifrinn agus a’ dìteadh a’ chòrr den t-saoghal airson ionnsaighean air agus bàs Iùdhaich ge bith càite a bheil iad, agus chan ann a-mhàin a’ fulang ach cuideachd a’ brosnachadh ionnsaighean luchd-tuineachaidh mì-laghail neo-Nadsaidheach, faisisteach à Bruach an Iar agus Ierusalem an Ear air Muslamaich agus Crìosdaidhean Palastaineach le bhith a’ toirt dhaibh armachd, a’ cur casg air an geur-leanmhainn airson ionnsaighean agus murt, a’ cur casg air an IDF bho bhith a’ stad an ionnsaighean agus am murtan agus a’ goid agus a’ sgrios thuathanasan, dachaighean, ghnìomhachasan, mosg agus eaglaisean Palastaineach. Bidh e a’ cleachdadh an aon reul-eòlas agus innleachdan ri Hitler agus a cho-eucoirich san treas reich. Seo bho PBS Newshour ....
Fear nan Luchd-tuineachaidh ann an Washington IRIS SAMHAIN-DEZ IRIS AGUS BHIDEO MOTHER JONES: NUAIR A THÈID BRAND A CHUR ÀITE ÌOSA
'Ceannairceachd fhìor-ghlan': Freagairt an t-saoghail do ionnsaigh luchd-tuineachaidh Israel ann am Bruach an Iar & Na tha lemonan is oraindsearan a’ dearbhadh mu dhreuchd Israel 16 Lùnastal & 17 Ògmhios 24
Bidh luchd-tuineachaidh Israel a’ toirt ionnsaigh air Palestinians gun pheanas, a’ cur stad air buain ollaidh air a’ Bhruaich an Iar
Bhòt caibineat Israeil airson inbhe laghail a leudachadh gu 19 tuineachaidhean a bha mì-laghail roimhe anmoch an-raoir, a’ dèanamh barrachd smachd foirmeil air fearann anns a’ Bhruaich an Iar. Tha ionnsaighean le luchd-tuineachaidh Iùdhach an aghaidh choimhearsnachdan Palastaineach an sin air a dhol suas gu mòr bho ionnsaighean Hamas air 7 Dàmhair 2023 ann an Israel. Mar a tha Leila Molana-Allen ag innse dhuinn, tha fòirneart an luchd-tuineachaidh a’ leantainn le glè bheag de bhuaidhean follaiseach.
Leugh an Tar-sgrìobhadh Slàn
Fiosrachadh: Tha na tar-sgrìobhaidhean air an gineadh le innealan agus le daoine agus air an deasachadh gu h-aotrom airson cruinneas. Dh’ fhaodadh mearachdan a bhith annta.
Seaf Beinn:
Bhòt Caibineat Israeil airson inbhe laghail a leudachadh gu 19 tuineachaidhean a bha mì-laghail roimhe anmoch an-raoir, a’ dèanamh barrachd smachd foirmeil air fearann anns a’ Bhruaich an Iar.
Tha ionnsaighean le luchd-tuineachaidh Iùdhach an aghaidh choimhearsnachdan Palastaineach an sin air a dhol suas gu mòr bho ionnsaighean Hamas ann an Israel air 7 Dàmhair.
Mar a tha Leila Molana-Allen ag aithris, tha fòirneart nan luchd-tuineachaidh a’ leantainn le glè bheag de bhuaidhean follaiseach.
Rabhadh:
Tha cuid de na h-ìomhaighean san aithisg seo draghail.
Leila Molana-Allen:
Buidhnean de luchd-tuineachaidh le masgaichean orra a’ creach tro na sràidean armaichte le ialtagan agus deochan Molotov, càraichean is dachaighean air am briseadh às a chèile agus air an cur na theine, is e seo a-nis an fhìrinn làitheil dha na Palaestinaich air feadh Bruach an Iar fo shealbh.
Mar a tha an fòirneart a’ sgaoileadh, chan eil duine sàbhailte, doire ollaidh linntean a dh'aois na thobhta, lasraichean a’ reamhrachadh chlachan eaglaise on chòigeamh linn.
Suleiman Khourieh, Àrd-bhàillidh Taybeh, Bruach an Iar (tro eadar-theangair): Thug iad ionnsaigh oirnn, ghluais iad na caoraich aca a-steach don chladh, agus dh’fheuch iad eadhon ris an eaglais a losgadh. Chan eil eadar-dhealachadh sam bith ann an mar a bhios na luchd-tuineachaidh a’ dèiligeadh ri Muslamaich no Crìosdaidhean.
Leila Molana-Allen:
’S e Taybeh aon de na coimhearsnachdan Crìosdail as sine a tha air a bhith ann an-còmhnaidh san t-saoghal. Tha e a’ nochdadh anns an t-Seann Tiomnadh agus anns an Tiomnadh Nuadh.
An t-Athair Bashar Fawadleh, Ceannard Paraiste Laidinn, Taybeh: Thòisich a h-uile càil san tìr seo.
Leila Molana-Allen:
Mar as trice, aig an àm seo den bhliadhna, bhiodh an gleann làn de luchd-buain ollaidh. A-nis tha cus eagal air muinntir an àite a dhol a-steach don fhearann aca fhèin. Tha na craobhan a’ bàsachadh, am measan a’ grodadh air a’ mheur.
Thar a’ ghlinne, tha na cnuic fo smachd tuineachaidhean. Fiù ’s fhad ’s a tha sinn nar seasamh an seo, chì sinn càr bho thuineachadh ionadail a’ cumail sùil air na doireachan. A’ teicheadh bho na h-ionnsaighean gun stad, tha luchd-còmhnaidh Crìosdail air tòiseachadh air imrich a dhèanamh dha na Stàitean Aonaichte ann an sluagh. Tha am baile air dà dhusan teaghlach a chall mu thràth.
Ciamar a tha seo dhutsa gu pearsanta, an uallach?
Athair Bashar Fawadleh:
Mòr agus os cionn mo chomas. Ach feumaidh mi a bhith nam sheasamh an-còmhnaidh agus mo cheann a thogail suas oir is mise Palastaineach, is mise Crìosdaidh, is mise sagart.
Leila Molana-Allen:
Tha iad air a h-uile rud a dhèanamh gus na craobhan a chaidh a losgadh ath-chur, ach bheir e faisg air deich bliadhna air craobh-olaidh aibidh a ruighinn. Tha beòshlaint a’ bhaile ga sgrios.
Tha Suleiman ag ràdh, nuair a nochdas an t-arm, gur ann air taobh nan luchd-tuineachaidh a bhios e an-còmhnaidh.
Suleiman Khourieh (tro eadar-theangair):
Tha an t-arm agus na luchd-tuineachaidh nan aon. Bidh iad le chèile ag obair san aon dòigh a dh’ionnsaigh dhaoine, gan ionnsaigh agus gan tilgeil a-mach às an fhearann aca.
Leila Molana-Allen:
Fhad ’s a tha sinn a’ bruidhinn, tha fios aig Suleiman. Tha luchd-tuineachaidh air an fhearann aige. Tha cus eagal air aghaidh a thoirt orra. Tha an Rabbi Arik Ascherman, aon de bhuidheann de shaor-thoilich a tha a’ feuchainn ri cuideam a chuir air ùghdarrasan Israel gus luchd-tuineachaidh a sparradh gus cumail ris an lagh, a’ feitheamh air an rathad.
Tha na luchd-tuineachaidh a’ dèanamh an slighe a-steach don ghleann, a’ stad ri taobh taigh fir Phalastaineach agus a phàiste a’ buain ollaidhean anns a’ ghàrradh aca. Cha dèan am feansa sealach a thog iad mòran gus an dìon. Tha e draghail gu bheil a’ choimhearsnachd eadar-nàiseanta, a’ bruidhinn mu stàit teòiridheach Phalastaineach bho chian, a’ seachnadh na fìrinn phractaigeach nach bi mòran fearainn air fhàgail aig na Palestinians an seo a dh’ aithghearr.
Rabbi Arik Ascherman, a stèidhich Torah of Justice: Chan eil cnàimh-droma aig a’ choimhearsnachd eadar-nàiseanta idir.
Leila Molana-Allen:
Tha an t-arm air innse dhaibh falbh, agus an uairsin tha iad a’ toirt an aire.
An Rabbi Arik Ascherman:
Airson bhliadhnaichean is bliadhnaichean is bliadhnaichean, tha iad air a bhith ag obair gun pheanas, agus gu cinnteach fon riaghaltas seo. Tha a h-uile rud a tha fios aca ag ràdh riutha, is urrainn dhuinn dèanamh na tha sinn ag iarraidh agus nach eil sinn a’ dol a phàigheadh prìs sam bith air a shon. Cha bhith builean sam bith ann.
Leila Molana-Allen:
Bidh na luchd-tuineachaidh a’ fuireach gus an tèid dol fodha na grèine. Mar a tha cha mhòr an-còmhnaidh fìor, chan eil iad fo bhagairt an cur an grèim no air an èigneachadh gu corporra falbh. Tha Prìomhaire Israeil, Benjamin Netanyahu, air gealltainn gun cuir e stad air an tonn ionnsaighean nach fhacas a leithid roimhe.
Benjamin Netanyahu, Prìomhaire Israel (tro eadar-theangair):
Gnìomhaichidh sinn an aghaidh seo le ar neart gu lèir, oir is stàit lagha sinn.
Leila Molana-Allen:
Ach tha luchd-càineadh ag ràdh gur e an riaghaltas aige fhèin a chruthaich an àile seo de dh’easbhaidh peanas.
Thug Ministear na Tèarainteachd Nàiseanta, Itamar Ben-Gvir, buill-airm do luchd-tuineachaidh às dèidh ionnsaighean 7 Dàmhair. Tha Ministear an Ionmhais, Bezalel Smotrich, air tagradh a dhèanamh airson bailtean mòra Palestine a sgrios gus Palestinians a sgaradh bho chèile. Agus tha an riaghaltas seo air cead a thoirt do thogail dusanan de thuineachaidhean ùra, a tha mì-laghail fo lagh eadar-nàiseanta.
’S e prìomh seusan buain nan ollaidhean a th’ ann am Bruach an Iar, agus tha tuathanaich Phalestaineach a-muigh a’ buain an cuid chraobhan. Ann an Turmus Ayya, air a’ chiad latha den t-seusan, thàinig dusanan de luchd-tuineachaidh armaichte le bataichean, an aghaidhean falaichte le ceirteagan dubha, sìos air a’ chraobh seo; chaidh seanmhair 53-bliadhna a dh'aois, Afaf Abu Alia, a ruith às a dèidh agus a bualadh le luchd-tuineachaidh masgaichte. Chaidh a bualadh cho dona is gun d’ fhuair i fuil san eanchainn agus b’ fheudar a toirt dhan ospadal gu sgiobalta.
Tha na DA ag ràdh gur e an Dàmhair am mìos as fòirneartaiche a chaidh a chlàradh bho thòisich clàradh ionnsaighean luchd-tuineachaidh. Chaidh còrr is 260 ionnsaigh a chlàradh, cuibheas de ochd gach latha. Às dèidh fearg eadar-nàiseanta, tha ùghdarrasan Israel ag ràdh gu bheil iad a-nis air fear a chur an grèim a thaobh an ionnsaigh. Ach tha muinntir an àite ag ràdh nach eil mòran cothrom ann gun tèid a thoirt gu ceartas.
Lorg sinn Afaf san ospadal ann an Ramallah, far an d’innis i dhuinn mun ionnsaigh uamhasach a bh’ oirre.
Afaf Abu Alia, Neach-fulang Ionnsaigh Luchd-tuineachaidh (tro eadar-theangair): Bhuail iad mi an seo air mo ghualainn, mo dhruim agus mo ghàirdeanan. Bhuail iad mi air mo cheann faisg air 10 tursan, agus an uairsin bhuail iad a’ chòrr de mo chorp. Tha e gu math goirt. A-nis chan urrainn dhomh tilleadh a chruinneachadh ollaidhean air sgàth mo leòn eanchainn.
Leila Molana-Allen:
Ach chan eil cuid de na daoine a dh’fhuiling a’ ruighinn dhachaigh a-riamh. Anns an Iuchar, fhad ’s a bha Sayfollah Musallet, 20 bliadhna a dh'aois, an làthair aig ollaidhean athar, chaidh buidheann de luchd-tuineachaidh armaichte le ialtagan timcheall air. Chuala a theaghlach gun deach a thoirt don ospadal. Bha na lorg iad an sin do-chreidsinneach.
Reem Musallet, piuthar-màthar Sayfollah Musallet: A’ smaoineachadh gum biodh sinn a’ dol ga fhaicinn, mar gum biodh e air a ghoirteachadh, air a ghoirteachadh. Ach dìreach ga fhaicinn an sin, bha e gu math duilich.
Leila Molana-Allen:
Agus dè thuirt iad riut san ospadal?
Reem Musallet:
Thuirt iad rinn gun deach a bhualadh gu bàs.
Leila Molana-Allen:
Tha an teaghlach den bheachd gum faodadh Sayfollah, leis am far-ainm Sayf, a bhith air a shàbhaladh, ach thug e faisg air trì uairean a thìde do charbad-eiridinn Phalestaineach cead fhaighinn a dhol a-steach don sgìre gus a chuideachadh. Bhàsaich e leis fhèin leis an fhuil.
Reem Musallet:
Bha e coltach ri mac nas sine dhomhsa. Bha e glè ghràdhach. Bha e glè ghràdhach. Rachadh e a-steach do rùm, nì e — an-còmhnaidh a’ gàireachdainn, làn beatha, glè.
Leila Molana-Allen:
B’ e saoranach Ameireaganach a bh’ ann an Sayf, dùthchasach do Florida a’ tadhal air teaghlach anns a’ Bhruaich an Iar. Thadhail Tosgaire nan Stàitean Aonaichte, Mike Huckabee, orra an dèidh a mhurt, ag ràdh gur e gnìomh ceannairc a bh’ ann agus a’ gealltainn gnìomh a dhèanamh. Chan eil iad air dad a chluinntinn bhon uair sin.
Reem Musallet:
Thuirt e gum faigh sinn ceartas, Ameireaganaich an toiseach. Ach, gus an latha an-diugh, chan eil dad air atharrachadh.
Leila Molana-Allen:
Aig an aon àm, chan eil comharradh sam bith ann gu bheil an fòirneart a’ stad.
Boireannach:
A bheil luchd-tuineachaidh air an t-slighe? Feumaidh sinn a bhith cinnteach.
Reem Musallet:
Coltach ris a’ mhadainn an-diugh, bha iad a-muigh an seo, thuirt iad.
Boireannach:
'S e. Mar sin feumaidh tu a bhith cinnteach an-còmhnaidh.
Boireannach:
Gach Dihaoine, bidh iad a’ dol tarsainn às an seo.
Reem Musallet:
Tha iad coltach ri bhith gar sealg. Tha iad dìreach a’ draibheadh. Ma chì iad duine sam bith à Palestine, sin agad e. Tha iad a’ dol a dhèanamh ionnsaigh. Agus chan urrainn dhuinn dad a dhèanamh mu dheidhinn.
Leila Molana-Allen:
Tha cuid a’ feuchainn.
’S e gnìomhaiche Israeleach a th’ ann an Jonathan Pollak a chuir dà dheichead seachad ag obair gus bailtean Palastaineach a dhìon bho fhòirneart luchd-tuineachaidh agus shaighdearan. Dh’fheuch e ri stad a chuir air an fhòirneart an latha a chaidh Sayf a mharbhadh agus a lorg e fhèin na thargaid.
Jonathan Pollak, Neach-iomairt Israeli:
Bha mi a’ faireachdainn mar gum biodh sinn air oir a’ bhàis nuair a thug iad ionnsaigh oirnn. Cha robh dad ann airson stad a chuir orra. Ach aig àm air choreigin, thàinig saighdearan Israel a-steach agus thug iad na luchd-tuineachaidh far ar mullach gu litireil. Gu dearbh, cha do rinn iad dad. Chuir iad an grèim sinn.
Leila Molana-Allen:
Cha robh fios aige gus an deach a leigeil a-mach às a’ phrìosan gun do ràinig a’ bhuidheann Sayf na chraobh-olaidh, an dèidh dhaibh ionnsaigh a thoirt air.
Ionatan Pollak:
Mharbh sluagh gràin-cinnidh Palastaineach, ga bhualadh gu bàs.
Is toil le daoine a ràdh gu bheil e toinnte. Ach, gu dearbh, chan eil dad idir toinnte mu bhuidheann dhaoine a’ dol a-steach do fhearann dhaoine eile, gan ionnsaigh, gan marbhadh, gan cur dhan phrìosan, agus gan goid.
Leila Molana-Allen:
Chan eil Sayf ach aon de co-dhiù 21 Palestinian a chaidh a mharbhadh le fòirneart luchd-tuineachaidh bho 7 Dàmhair 2023. Tha na DA ag aithris gun deach còrr is 1,000 Palestinian a ghoirteachadh ann an ionnsaighean am-bliadhna, còrr is dà uiread an àireamh a chaidh a ghoirteachadh an-uiridh, an dachaighean air an losgadh, an achaidhean agus na craobhan-ollaidh aca air an sgrios.
Chaidh seachdnar luchd-tuineachaidh a mharbhadh agus 53 a leòn le Palaestinaich am-bliadhna.
Tha Yesh Din, buidheann neo-riaghaltais Israeleach a tha ag obair gus còraichean Phalaistinianach a tha a’ fuireach fo smachd Israeleach a dhìon, ag aithris, a-mach à 1,700 sgrùdadh poileis air fòirneart Israeleach an aghaidh Phalaistinianach anns a’ Bhruaich an Iar anns na 20 bliadhna a dh’ fhalbh, nach do lean 97 sa cheud gu dìteadh. Tha luchd-dèanaidh ceudan de ionnsaighean eile am-bliadhna fhathast saor.
Agus tha Jonathan ag ràdh gur e an riaghailt an seo, seach an eisgeachd, gun pheanas airson marbhadh Sayf. An-uiridh, chunnaic e Ameireaganach eile, saor-thoileach Aysenur Eygi, a’ bàsachadh ri thaobh às dèidh dhi a bhith air a losgadh le saighdear Israeleach aig àm gearan ann am baile Beita faisg air làimh. B’ e seo a’ chiad latha aice air a’ Bhruaich an Iar.
Thuirt an IDF gun deach Aysenur a mharbhadh gun fhiosta aig àm na thug iad air aimhreit fòirneartach. Tha Jonathan agus a cho-iomairtichean ag ràdh gu robh an suidheachadh socair.
Ionatan Pollak:
Chì thu na saighdearan shuas an sin leis an toit dhubh. Tha iad a’ cur ghunnaichean oirnn. Chan eil fios agad cuin a bhios iad a’ tarraing nan innealan-brosnachaidh.
Leila Molana-Allen:
Tha Jonathan den bheachd, leis gu bheil na SA a’ toirt seachad còrr is dà thrian de armachd Israel, gu bheil iad an sàs ann am bàs a saoranaich fhèin.
Ionatan Pollak:
’S e peilear Ameireaganach a mharbh Aysenur, agus ’s e am peilear a chuir riaghaltas Ameireagaidh ri làimh Israel gus casg a chuir air miann sam bith aig na Palastainich airson saorsa agus fèin-riaghladh.
Agus thathar ga chleachdadh cuideachd gus teachdaireachd a chur a-mach nach eil e gu diofar cò thu. Ma sheasas tu le Palastaineach, tha do fhuil saor agus cha bhi cunntachalachd ann.
Leila Molana-Allen:
Tha Reem ag ràdh gu bheil eòlas a teaghlaich air a teagasg dhi, eadhon mar Ameireaganaich, nach eil dìon aca an seo, agus mar sin chan eil mòran cothrom aig na Palestinians.
Reem Musallet:
Chaill sinn Sayf. Chan urrainn dhuinn fhaighinn air ais e, ach feumaidh sinn ceartas. Coltach ri àite sam bith eile san t-saoghal, ma nì thu eucoir, ma mharbhas tu, tha thu air do chùlaibh. Carson nach eil seo mar an aon dùthaich nach eil iad a’ dèanamh sin? Bidh iad — bidh iad a’ murt, an ath latha tha iad a-muigh air na sràidean.
Leila Molana-Allen:
Bidh Reem a’ dùsgadh gach madainn a-nis a’ faighneachd cuin a thig an ath ionnsaigh, an till a clann dhachaigh gu sàbhailte bhon sgoil. Chan urrainn dhi ach feitheamh ann an eagal.
Airson "PBS News Hour", is mise Leila Molana-Allen anns a' Bhruaich an Iar fo shealbh.
Seaf Beinn:
Ann an aithris don "News Hour," thuirt Feachdan Dìon Israel, airson gnìomhan fòirneart a tha ag amas air Palestinians no an cuid seilbh; "Feumaidh saighdearan stad a chuir air a’ bhriseadh agus, ma tha sin riatanach, na daoine fo amharas a chuir dheth no an cumail."
Agus a thaobh marbhadh an Ameireaganach Sayfollah Musallet anns a’ Bhruaich an Iar le luchd-tuineachaidh, thuirt Roinn na Stàite ris an "News Hour": "Tha an Tosgaire Huckabee air iarraidh gum bi daoine cunntach airson a’ mhurt seo agus tha Tosgaireachd Ierusalem a’ leantainn air adhart a’ leantainn a’ chùis seo gu dlùth."
Air leth, dh’innis neach-labhairt bhon Roinn Stàite dhuinn gur e bròn-chluich a bh’ ann am marbhadh Aysenur Eygi leis an IDF agus tha sinn a’ guidhe air riaghaltas Israeil sgrùdadh mionaideach agus follaiseach a chrìochnachadh.
No comments:
Post a Comment